Test MEC.05 — zestaw 6

Dlaczego tak

24 nie dzieli się przez 7, więc podział bezpośredni jest niemożliwy; w podziale pośrednim korbka wykonuje 40/7 = 5 i 5/7 obrotu, co realizuje się na tarczy o liczbie otworów podzielnej przez 7 (np. 28 lub 49). Ustawienie na oko nie zapewni równych podziałów.

Dlaczego tak

Pęknięta lub niewyważona ściernica może się rozerwać; przekładki z tektury rozkładają nacisk kołnierzy, a obciąganie diamentem nadaje ściernicy kształt i ostrość. Nadmierny docisk bez przekładek może ją pęknąć.

Dlaczego tak

Przypalenia świadczą o przegrzaniu warstwy wierzchniej, co może zmienić jej strukturę i twardość oraz wywołać pęknięcia; przyczyną bywa zbyt duży dosuw, zatępiona ściernica lub słabe chłodzenie. Zwiększenie dosuwu pogorszy sytuację.

Dlaczego tak

Przyciągnięta płytka prostuje się na stole, a po zdjęciu wraca do wygiętego kształtu; dodatkowo naprężenia z jednostronnego szlifowania ją wyginają. Stosuje się szlifowanie naprzemienne obu stron i podkładki dystansowe.

Dlaczego tak

n = v·60 / (π·D) = 35·60/(3,14·0,25) ≈ 2675 obr/min. Przekroczenie tej wartości grozi rozerwaniem ściernicy; dlatego obroty wrzeciona szlifierki nie mogą być wyższe od wynikających z oznaczenia ściernicy.

Dlaczego tak

Radełko wciskane w obracający się przedmiot wytłacza na nim wzór prosty lub krzyżowy — to obróbka plastyczna, a nie skrawanie. Średnica po radełkowaniu nieznacznie rośnie, a nie maleje.

Dlaczego tak

Pełna długość chwytu w szczękach zapewnia pewny zacisk i małe bicie; taśma i niepełne wsunięcie powodują obracanie się wiertła w uchwycie. Dokręcanie przy pracującym wrzecionie jest niebezpieczne.

Dlaczego tak

Wiertło kręte pozostawia dno stożkowe; do wyrównania dna stosuje się wytaczak hakowy, który obrabia dno otworu w ruchu poprzecznym. Nóż przecinak zewnętrzny nie sięgnie do dna otworu.

Dlaczego tak

Rowek teowy wykonuje się w dwóch zabiegach: najpierw rowek prostokątny frezem palcowym (lub tarczowym), a potem poszerzenie dolnej części frezem teowym. Frez kątowy służy do jaskółczych ogonów, a modułowy do kół zębatych.

Dlaczego tak

Szerokość rowka tolerowana N9 (lub P9) daje ciasne osadzenie wpustu w wale, a wymaga dokładnego frezu i jego małego bicia. Oznaczenie nie odnosi się do parametrów skrawania ani twardości.

Dlaczego tak

Bicie frezu powiększa średnicę śladu narzędzia, więc rowek wychodzi szerszy niż nominalna średnica frezu; usuwa się je, czyszcząc stożek i oprawkę oraz sprawdzając czujnikiem. Parametry skrawania nie zmieniają szerokości rowka w ten sposób.

Dlaczego tak

Stępione wiertło zwiększa siłę posuwu, nagrzewa się i daje otwory o gorszej jakości; starcie naroży jest typowym objawem zużycia. Czas pracy sam w sobie nie jest kryterium, bo zużycie zależy od materiału i parametrów.

Dlaczego tak

Krawędzie o różnej długości lub kącie powodują, że otwór wychodzi większy od średnicy wiertła, a jedna krawędź się przeciąża. Brak kąta przyłożenia uniemożliwia skrawanie, bo powierzchnia przyłożenia trze o dno otworu.

Dlaczego tak

Nowy nóż może mieć inną wysokość i długość ostrza, co zmieni wymiar; próbne nacięcie i pomiar pozwalają skorygować ustawienie. Niedokręcony imak grozi przesunięciem noża podczas skrawania.

Dlaczego tak

Stopniowa zmiana wymiaru wskazuje na trend, najczęściej zużycie ostrza lub nagrzewanie; korekta ustawienia zapobiega wyjściu poza tolerancję. Ignorowanie trendu prowadzi do braków w dalszej części serii.

Dlaczego tak

Prawidłowy stożek przylega do sprawdzianu na całej długości; ślad tylko po jednej stronie świadczy o błędzie kąta. Poprawia się go niewielkim skręceniem suportu i ponownym toczeniem.

Dlaczego tak

Technolog ustala kolejność zabiegów tak, by zachować bazy, dokładność i bezpieczeństwo obróbki; jej zmiana może spowodować braki, np. utratę współosiowości. Operator zgłasza ewentualne wątpliwości, ale nie zmienia kolejności samowolnie.

Dlaczego tak

Imadło lub stół uchylny ustawia przedmiot pod zadanym kątem względem wrzeciona, dzięki czemu zwykłym frezem można uzyskać powierzchnię skośną. Kły i trzpień tokarski służą do przedmiotów obrotowych.

Dlaczego tak

We frezowaniu współbieżnym siła skrawania może pociągnąć stół do przodu o wartość luzu w śrubie, co grozi wyłamaniem ostrzy; na frezarkach bez kasownika luzu wybiera się więc frezowanie przeciwbieżne. Nie znosi to potrzeby mocowania ani chłodzenia.

Dlaczego tak

Stal austenityczna utwardza się pod naciskiem, gdy ostrze trze zamiast skrawać; stały posuw i ostre, odpowiednie wiertło przecinają utwardzoną warstwę, a smarowanie ogranicza nagrzewanie. Zatrzymywanie wiertła w materiale pogłębia utwardzenie.

Dlaczego tak

Olej o właściwej lepkości zapewnia smarowanie kół i łożysk skrzynki; zanieczyszczony filtr ograniczyłby jego przepływ. Uruchomienie bez oleju zniszczy przekładnie, a woda spowoduje korozję.

Dlaczego tak

Czynności wykonywane w określonych odstępach czasu pracy (np. co 500 h) należą do konserwacji okresowej; obsługa codzienna obejmuje krótkie czynności przed pracą i po niej. Harmonogram podaje instrukcja producenta.

Dlaczego tak

Luz w prowadnicach reguluje się listwą klinową, sprawdzając go czujnikiem i lekkość ruchu suportu; po regulacji prowadnice się smaruje. Spawarka i szlifierka nie są potrzebne do regulacji.

Dlaczego tak

Śruby i podziałki muszą pozostać czyste i gładkie; olej konserwujący chroni je, nie przeszkadzając w pracy po usunięciu. Farba zniszczyłaby gwinty i podziałki. Przed ponownym uruchomieniem środek konserwujący usuwa się, a śruby smaruje olejem roboczym.

Dlaczego tak

Symbol ⊥ oznacza tolerancję prostopadłości, a litera A wskazuje bazę; wartość 0,02 mm to szerokość pola tolerancji. Równoległość oznacza się symbolem //, a chropowatość — symbolem struktury powierzchni z parametrem Ra.

Dlaczego tak

Czujnik oparty o czop pokazuje różnicę wskazań podczas obrotu, czyli bicie; statyw magnetyczny mocuje się na suporcie lub łożu. Przymiar i szczelinomierz nie pozwalają zmierzyć bicia.

Dlaczego tak

Stół magnetyczny przyciąga przedmioty stalowe i żeliwne, umożliwiając szybkie mocowanie płaskich części. Aluminium i mosiądz nie są ferromagnetyczne, więc wymagają mocowania mechanicznego, np. w imadle.

Dlaczego tak

Przedmiot zamocowany w imadle nie obróci się z wiertłem, a osłona chroni przed pochwyceniem przez uchwyt. Trzymanie przedmiotu ręką i praca w rękawicach przy obracającym się wiertle to częste przyczyny wypadków.

Dlaczego tak

Stopnie kół pasowych dają różne przełożenia; paska nie wolno przekładać przy pracującym napędzie, bo ręka może zostać wciągnięta. Przesunięcie stołu nie zmienia prędkości wrzeciona.

Dlaczego tak

Odchylenie osi wrzeciona od prostopadłości powoduje, że głowica skrawa jedną stroną głębiej, a na granicy przejść powstają schodki; podobnie działa bicie osiowe ostrzy. Koryguje się to ustawieniem głowicy i sprawdzeniem bicia.

Dlaczego tak

Stępiony lub wyszczerbiony frez skrawa nierównomiernie, grzeje się i może się złamać; kwalifikuje się go do przeostrzenia lub wymiany. Czysty czy nowy frez nie wymaga wymiany. Przeostrzenie frezu przywraca jego skrawność, jeśli pozwala na to średnica i konstrukcja narzędzia.

Dlaczego tak

Zderzaki zatrzymują posuw w zaplanowanym położeniu, a sprawdzenie drogi narzędzia chroni przed kolizją z imadłem czy łapami. Obserwowanie kolizji po włączeniu posuwu jest spóźnione.

Dlaczego tak

Wyroby niezgodne muszą zostać oznaczone i odizolowane, aby nie trafiły do montażu, a zapis pozwala ustalić przyczynę i zapobiec jej powtórzeniu. Ukrywanie braków jest nieetyczne i szkodzi klientowi.

Dlaczego tak

Śruby kulowe mają tarcie toczne i nakrętki z napięciem wstępnym kasującym luz, co pozwala na dokładne pozycjonowanie osi CNC. Pasek klinowy może się ślizgać, a zwykłe przekładnie mają luz, który pogarszałby dokładność.

Dlaczego tak

Liniał pomiarowy mierzy rzeczywiste położenie sań niezależnie od błędów i odkształceń śruby, co zwiększa dokładność obróbki. Termometr i manometr nie mierzą położenia. Takie rozwiązanie nazywa się pomiarem bezpośrednim położenia.

Dlaczego tak

Zgodnie z normą oś Z jest równoległa do osi wrzeciona, a jej dodatni kierunek to kierunek oddalania się narzędzia od przedmiotu; na frezarce pionowej to ruch w górę. Ruch Z− zbliża narzędzie do przedmiotu, dlatego przy programowaniu wgłębień podaje się ujemne wartości Z.

Dlaczego tak

Punkt referencyjny ma stałe, znane sterownikowi położenie względem zera maszyny M; najazd na niego po włączeniu obrabiarki z układami inkrementalnymi ustala układ współrzędnych maszyny. Zero przedmiotu W ustala operator dla konkretnego zadania.

Dlaczego tak

Każdy blok programu zawiera słowa: adres (G, X, Z, F, S, M...) i wartość; sterownik wykonuje bloki kolejno. Bez adresów sterownik nie wiedziałby, czego dotyczy liczba. Program zaczyna się numerem i kończy funkcją końca programu.

Dlaczego tak

W trybie G90 współrzędne odnoszą się do zera przedmiotu, a w G91 każdy ruch podaje się względem poprzedniego położenia. Chłodziwo i wrzeciono sterują funkcje pomocnicze M. Wybór trybu wpływa na interpretację wszystkich kolejnych współrzędnych.

Dlaczego tak

G96 włącza stałą prędkość skrawania, więc przy toczeniu czoła obroty rosną w miarę zbliżania się do osi; dlatego ustawia się też ograniczenie obrotów. Stałe obroty programuje się funkcją G97.