Test ELE.05 — zestaw 31

Dlaczego tak

Progi odczuwania, samouwolnienia i migotania komór są dla prądu stałego kilkukrotnie wyższe niż dla prądu przemiennego 50 Hz, więc przy tym samym natężeniu prąd stały rzadziej wywołuje migotanie. Prąd stały ma natomiast silniejsze działanie elektrolityczne, rozkładając płyny ustrojowe. Twierdzenie, że prąd stały do 100 mA jest zawsze bezpieczny, jest błędne, bo przy dłuższym przepływie i takie prądy mogą zaburzyć pracę serca.

Dlaczego tak

Borelioza jest chorobą zakaźną przenoszoną przez kleszcze, a w wykazie chorób zawodowych występuje w grupie chorób zakaźnych lub pasożytniczych, gdy zakażenie wynika z warunków pracy, np. w lasach. Nie jest chorobą układu nerwowego wywołaną czynnikiem fizycznym, choć może dawać objawy neurologiczne. Choroby skóry i choroby układu ruchu mają inne przyczyny, odpowiednio chemiczne i przeciążeniowe.

Dlaczego tak

Ból po bocznej stronie łokcia, nasilający się przy chwytaniu i obracaniu przedramienia, jest typowy dla zapalenia nadkłykcia bocznego kości ramiennej, ujętego w wykazie chorób zawodowych jako przewlekła choroba układu ruchu. Zespół cieśni nadgarstka daje drętwienie i mrowienie palców w obszarze nerwu pośrodkowego, a nie ból łokcia. Zespół wibracyjny objawia się blednięciem palców na zimnie, a zapalenie kaletki dotyczy kolana.

Dlaczego tak

Wytwórca odpadów prowadzi ich ewidencję, a każde przekazanie odpadów innemu podmiotowi dokumentuje kartą przekazania odpadów wystawianą elektronicznie w Bazie danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami (BDO). Książka obiektu budowlanego służy do zapisów o kontrolach budynku, a nie o odpadach. Protokół pomiarów i faktura zakupu nie potwierdzają, komu i w jakiej ilości przekazano odpady niebezpieczne.

Dlaczego tak

Gorące drzwi i klamka świadczą o ogniu tuż za nimi, a ich otwarcie może wpuścić płomienie i gorące gazy; wierzch dłoni pozwala to sprawdzić bez oparzenia wewnętrznej strony ręki. Szerokie otwarcie drzwi dostarcza tlenu i rozprzestrzenia dym zamiast go usuwać. Windy nie wolno używać podczas pożaru, bo może się zatrzymać między piętrami, a powrót do rozdzielni opóźnia ewakuację i naraża technika.

Dlaczego tak

Napis określa dwa warunki naraz: napięcie urządzenia nie może przekraczać 1000 V, a gaszący musi zachować co najmniej 1 m od części pod napięciem. Rozdzielnica niskiego napięcia spełnia pierwszy warunek, natomiast urządzenie 15 kV już nie, więc tam gaśnicy tej pod napięciem użyć nie wolno. Odległość jest wymagana, bo strumień proszku z zanieczyszczeniami i wilgocią może tworzyć drogę dla prądu, zwłaszcza przy bliskim podejściu.

Dlaczego tak

Obracająca się siłą bezwładności tarcza może po odłożeniu szlifierki chwycić podłoże, szarpnąć narzędziem i zranić pracownika lub osoby obok, dlatego szlifierkę odkłada się dopiero po całkowitym zatrzymaniu tarczy. Rękawice ochronne przy szlifierce kątowej są zalecane, bo chronią dłonie przed iskrami i ostrymi krawędziami. Sprawdzenie osłony i ochrona oczu to wymagane czynności, a nie błędy.

Dlaczego tak

Wolna powierzchnia podłogi wynosi 30 m² − 20 m² = 10 m², co przy 2 m² na osobę daje 5 pracowników. Warunek objętości pozwalałby na 100 / 13 ≈ 7 osób, ale muszą być spełnione oba warunki jednocześnie, więc decyduje mniejsza liczba. Wynik 15 powstaje po podzieleniu całej podłogi bez odjęcia powierzchni zajętej przez maszyny i stoły.

Dlaczego tak

Klucz, uziemiacz czy kawałek przewodu pozostawiony w polu rozdzielnicy po podaniu napięcia może spowodować zwarcie łukowe, zniszczenie aparatów i zagrożenie dla obsługi. Dlatego porządek na stanowisku kończy się sprawdzeniem kompletności sprzętu według listy przed zamknięciem drzwi i załączeniem. Rozliczenie z magazynem czy przygotowanie narzędzi dla następnej zmiany są sprawami wtórnymi i nie chronią przed zwarciem.

Dlaczego tak

Wskaźnik ATPV lub EBT podaje energię łuku, przy której odzież chroni skórę przed oparzeniem drugiego stopnia, dlatego musi on być co najmniej równy spodziewanej energii padającej w miejscu pracy. Odzież o mniejszym wskaźniku przepuści zbyt dużo ciepła albo zostanie przepalona. Zwykła bawełna bez badania odporności na łuk nie ma określonej ochrony, a tkaniny syntetyczne mogą się topić i pogłębiać oparzenia.

Dlaczego tak

Obudowa dźwiękochłonna tłumi hałas tam, gdzie powstaje, i chroni wszystkie osoby w warsztacie naraz, więc jest środkiem ochrony zbiorowej i w hierarchii działań ma pierwszeństwo przed ochroną indywidualną. Nauszniki chronią tylko osobę, która je nosi, więc są środkiem ochrony indywidualnej. Skrócenie czasu pracy jest działaniem organizacyjnym, a tablica nakazu jedynie informuje o obowiązku, nie zmniejszając hałasu.

Dlaczego tak

Kask chroni wyłącznie osobę, która go nosi, i jest zakładany na ciało pracownika, więc jest środkiem ochrony indywidualnej. Wentylacja miejscowa, osłony części wirujących i barierki są elementami stanowiska lub pomieszczenia i chronią jednocześnie każdego, kto się tam znajdzie, dlatego słusznie zaliczono je do ochrony zbiorowej. Zgodnie z zasadą pierwszeństwa środki zbiorowe stosuje się przed indywidualnymi.

Dlaczego tak

Sprzęt ochronny z przekroczonym terminem badania okresowego traci dopuszczenie do użytku bez względu na wygląd, bo badanie napięciowe wykrywa osłabienie izolacji niewidoczne gołym okiem. Próba nadmuchowa przed użyciem sprawdza tylko szczelność i nie zastępuje badania wytrzymałości elektrycznej. Ograniczenie napięcia do 500 V czy przedłużenie terminu do końca roku nie mają podstaw w zasadach eksploatacji sprzętu ochronnego.

Dlaczego tak

Zielona barwa oznacza znaki ewakuacyjne i dotyczące pierwszej pomocy, a piktogram serca z błyskawicą wskazuje automatyczny defibrylator zewnętrzny AED. Przeciwpożarowy wyłącznik prądu i sprzęt gaśniczy oznacza się znakami czerwonymi, bo należą do grupy znaków ochrony przeciwpożarowej. Punkt pomiaru napięcia dotykowego nie jest oznaczany znakami bezpieczeństwa tego typu.

Dlaczego tak

Tablica „Miejsce pracy” jest tablicą informacyjną, która wskazuje zespołowi, gdzie przygotowano bezpieczne miejsce pracy po wyłączeniu, sprawdzeniu braku napięcia i uziemieniu. Zakaz załączania przekazuje inna tablica, „Nie załączać – pracują ludzie”, zawieszana na napędach łączników. Tablica nie zwalnia też z obowiązków przy przygotowaniu miejsca pracy, a ostrzeżenie o napięciu ma osobny znak.

Dlaczego tak

Moduły fotowoltaiczne wytwarzają napięcie zawsze, gdy pada na nie światło, więc po wyłączeniu falownika po stronie AC łańcuchy modułów nadal mogą mieć napięcie stałe rzędu kilkuset woltów. Łuk przy rozłączaniu złączy DC pod obciążeniem jest też trudny do zgaszenia. Wyłączony falownik nie przekazuje napięcia z sieci do modułów, a moduły nie wydzielają wodoru, co dotyczy akumulatorów kwasowych.

Dlaczego tak

Czynna linia sąsiednia indukuje napięcie w przewodach linii wyłączonej, które może być groźne nawet po jej odłączeniu i sprawdzeniu braku napięcia. Uziemiacze założone z obu stron miejsca pracy i blisko niego wyrównują potencjał i odprowadzają prąd indukowany, tak że monter pracuje w strefie ekwipotencjalnej. Sprawdzenie braku napięcia tylko w stacji nie wykrywa napięcia indukowanego wzdłuż linii, a rękawice klasy 00 są przeznaczone do napięć do 500 V.

Dlaczego tak

Przy ulatnianiu się gazu każda iskra, także przy przełączeniu łącznika, wyłączeniu rozdzielnicy czy włączeniu latarki lub telefonu, może zapalić mieszaninę wybuchową. Dlatego nie zmienia się stanu urządzeń elektrycznych, opuszcza pomieszczenie, ostrzega innych i wzywa pogotowie gazowe lub straż pożarną z bezpiecznego miejsca. Wyłączenie rozdzielnicy wydaje się rozsądne, ale samo przełączenie aparatu wytwarza iskrę w zagrożonej strefie.

Dlaczego tak

Dostęp do rozdzielnicy musi być stale wolny, bo w razie porażenia, pożaru czy awarii trzeba ją szybko otworzyć i wyłączyć zasilanie. Przeciwdziałanie zagrożeniu oznacza usunięcie przeszkody od razu i zgłoszenie sprawy przełożonemu, aby sytuacja się nie powtarzała. Odnotowanie uwagi przy następnym przeglądzie odkłada usunięcie zagrożenia, a tablica ostrzegawcza na paletach niczego nie zmienia w dostępie do rozdzielnicy.

Dlaczego tak

Tlenek węgla z niepełnego spalania jest bezwonny i wiąże hemoglobinę, a pierwszymi objawami zatrucia są ból i zawroty głowy, nudności, senność i osłabienie, które nasilają się w miarę przebywania w pomieszczeniu. Kluczowe jest wyprowadzenie poszkodowanego na świeże powietrze, z zachowaniem własnego bezpieczeństwa, i wezwanie pomocy. Udar cieplny daje gorącą skórę i wysoką temperaturę ciała, a niedocukrzenie poty i drżenie, bez związku z pomieszczeniem.

Dlaczego tak

Biaława lub szarawa, twarda, sucha i niebolesna skóra świadczy o zniszczeniu wszystkich jej warstw razem z zakończeniami nerwowymi, czyli o oparzeniu III stopnia. Brak bólu jest tu objawem ciężkości urazu, a nie jego łagodności. Oparzenie I stopnia daje zaczerwienienie i ból, a oparzenie II stopnia pęcherze wypełnione płynem i silny ból.

Dlaczego tak

Zagrożeniem dla poszkodowanego i ratującego są tu jadące wózki, więc trzeba wstrzymać ruch i oznakować miejsce, a nie przenosić poszkodowanego. Ból kręgosłupa po upadku z wysokości sugeruje uraz kręgosłupa, przy którym zbędne przemieszczanie, sadzanie czy próba wstawania może uszkodzić rdzeń kręgowy. Pozostawienie poszkodowanego samego na drodze transportowej naraża go na potrącenie.

Dlaczego tak

U kobiety w zaawansowanej ciąży powiększona macica w pozycji na plecach lub na prawym boku uciska żyłę główną dolną, zmniejsza powrót krwi do serca i może wywołać spadek ciśnienia. Ułożenie na lewym boku przesuwa macicę i usuwa ten ucisk. Pozycja na plecach z uniesionymi nogami grozi zachłyśnięciem u nieprzytomnej, a ułożenie na brzuchu jest w ciąży niedopuszczalne.

Dlaczego tak

Połączenie z numerem alarmowym 112 telefon realizuje przez dowolną dostępną sieć komórkową, także innego operatora, dlatego komunikat „tylko połączenia alarmowe” oznacza, że wezwanie pomocy jest możliwe. Pozostawienie poszkodowanego i wyjazd po pomoc opóźnia ratunek i uniemożliwia resuscytację. Numer 999 nie ma przewagi nad 112, a SMS do dyspozytora zakładu nie jest wezwaniem służb ratunkowych.

Dlaczego tak

Kwas uszkadza rogówkę w ciągu sekund, dlatego jedynym skutecznym działaniem jest natychmiastowe i długie płukanie oka dużą ilością czystej wody, od nosa na zewnątrz, a potem pilna pomoc okulisty. Próba zobojętniania sodą wywołuje reakcję chemiczną z wydzieleniem ciepła i opóźnia płukanie. Zasłonięcie oka bez płukania pozostawia kwas na gałce ocznej, a przecieranie wciera go głębiej.

Dlaczego tak

Obrzęk twarzy i warg, chrypka, świsty i duszność krótko po użądleniu wskazują na reakcję anafilaktyczną, która może szybko doprowadzić do niedrożności dróg oddechowych i wstrząsu. Trzeba natychmiast wezwać pomoc i pomóc poszkodowanemu podać adrenalinę z autostrzykawki, jeśli ją posiada, a przy duszności pozwolić mu przyjąć pozycję siedzącą. Lód może łagodzić miejscowy obrzęk, ale czekanie z wezwaniem pomocy przy objawach ogólnych grozi śmiercią.

Dlaczego tak

Według wytycznych ERC każdy wdech ratowniczy trwa około 1 sekundy i ma objętość wystarczającą do widocznego uniesienia klatki piersiowej, przy zaciśniętym nosie i odchylonej głowie. Zbyt długie i zbyt silne wdechy wtłaczają powietrze do żołądka, co grozi zwracaniem treści, i przedłużają przerwę w uciśnięciach. Wdechy wykonuje się po 30 uciśnięciach w stosunku 30:2, a nie po pięciu.

Dlaczego tak

Czwórnik, nazywany też dwuwrotnikiem, to układ o dwóch parach zacisków, w którym energia lub sygnał wchodzi jedną parą, a wychodzi drugą; tak opisuje się transformatory, filtry czy wzmacniacze. Dwójnik ma tylko dwa zaciski, np. rezystor lub źródło. Gałąź to fragment obwodu między dwoma węzłami, a oczko to zamknięta droga w obwodzie, więc nie są to rodzaje elementów.

Dlaczego tak

W trzycyfrowym kodzie pojemności dwie pierwsze cyfry to wartość w pikofaradach, a trzecia to liczba zer: 10 i cztery zera daje 100 000 pF, czyli 100 nF. Odczyt 104 pF wynika z pominięcia mnożnika, a 10 nF z dopisania o jedno zero za mało. Wartość 1 µF odpowiadałaby kodowi „105”.

Dlaczego tak

W kodzie czteropaskowym pierwsze dwa paski to cyfry (żółty 4, fioletowy 7), trzeci to mnożnik (czerwony ×100), a czwarty tolerancja (złoty ±5%), co daje 4700 Ω, czyli 4,7 kΩ ±5%. Odczyt 472 Ω powstaje, gdy trzeci pasek potraktuje się jako trzecią cyfrę zamiast mnożnika. Tolerancję ±10% oznacza pasek srebrny, a 47 kΩ wymagałoby paska pomarańczowego jako mnożnika.

Dlaczego tak

Lampka połączona równolegle z cewką dostaje to samo napięcie co cewka, więc świeci dokładnie wtedy, gdy cewka jest zasilana, i sygnalizuje wysterowanie stycznika. Element równoległy nie może ograniczać prądu cewki, bo do tego potrzebny byłby element szeregowy. Podtrzymanie realizuje styk zwierny stycznika równoległy do przycisku START, a przepięcia tłumi się układem RC, warystorem lub diodą.

Dlaczego tak

W numeracji zacisków aparatów łączeniowych pierwsza cyfra oznacza kolejny numer styku, a druga jego rodzaj: końcówki 3–4 to styk zwierny, a 1–2 rozwierny. Pierwszy styk zwierny otrzymuje więc oznaczenie 13–14, a 11–12 to pierwszy styk rozwierny. Oznaczenie A1–A2 dotyczy zacisków cewki, a 95–96 to styk rozwierny przekaźnika przeciążeniowego.

Dlaczego tak

Kondensatory połączone równolegle sumują pojemności: 2 µF + 2 µF = 4 µF. Ten układ jest szeregowo z kondensatorem 4 µF, więc C = (4 · 4) / (4 + 4) = 2 µF. Wynik 8 µF otrzymuje się, sumując wszystkie pojemności tak, jakby były połączone równolegle, a 1 µF po zastosowaniu wzoru szeregowego do wszystkich trzech kondensatorów.

Dlaczego tak

Indukcja wynosi B = μ0 · μr · H = 4π · 10⁻⁷ H/m · 1000 · 800 A/m ≈ 1,0 T. Wynik 1 mT otrzymuje się po pominięciu przenikalności względnej rdzenia, czyli dla tego samego pola w powietrzu. Wartość 0,8 T powstaje przy błędnym przyjęciu μ0 = 10⁻⁶ H/m, a 8 T to wynik pomyłki o rząd wielkości.

Dlaczego tak

Zgodnie z prawem Ampère'a dla przewodnika w polu magnetycznym F = B · I · l · sin α, a dla przewodu prostopadłego do linii pola sin α = 1, więc F = 0,5 T · 10 A · 0,2 m = 1 N. Wynik 10 N powstaje po pominięciu długości przewodu, a 25 N po podzieleniu prądu przez długość zamiast mnożenia. Kierunek tej siły wyznacza reguła lewej dłoni.

Dlaczego tak

Układy cyfrowe przetwarzają sygnały dwustanowe, a licznik binarny zlicza impulsy i podaje wynik jako kombinację stanów logicznych na wyjściach. Wzmacniacz operacyjny, stabilizator liniowy i wzmacniacz mocy pracują na sygnałach ciągłych, których wartość może przyjmować dowolny poziom w zakresie, więc są układami analogowymi. To, że układ jest scalony i ma wiele wyprowadzeń, nie decyduje o tym, czy jest cyfrowy.

Dlaczego tak

Pełne ujemne sprzężenie zwrotne wymusza równość napięć na obu wejściach, więc napięcie wyjściowe jest równe wejściowemu, a wzmocnienie wynosi 1 bez zmiany fazy. Układ ma bardzo dużą rezystancję wejściową i małą wyjściową, dlatego służy jako bufor między źródłem a obciążeniem. Wzmacniacz odwracający o wzmocnieniu −1 wymaga sygnału na wejściu odwracającym i dwóch rezystorów, a komparator z histerezą — dodatniego sprzężenia zwrotnego.

Dlaczego tak

Wzmocnienie wzmacniacza nieodwracającego wynosi k = 1 + R2/R1, więc dla k = 11 potrzeba R2 = 10 · R1 = 100 kΩ. Rezystor sprzężenia łączy wyjście z wejściem odwracającym, bo tylko takie sprzężenie jest ujemne i stabilizuje wzmocnienie. Wartość 110 kΩ wynika z użycia wzoru k = R2/R1, właściwego dla wzmacniacza odwracającego, a połączenie z wejściem nieodwracającym dałoby sprzężenie dodatnie.

Dlaczego tak

Na zakresie prądowym miernik ma między gniazdami bardzo małą rezystancję bocznika, więc dołączony równolegle do źródła napięcia tworzy praktycznie zwarcie. Płynie wtedy duży prąd, który przepala bezpiecznik miernika, a przy jego braku lub złym doborze może zniszczyć miernik i wywołać łuk w rękach mierzącego. Amperomierz włącza się zawsze szeregowo z odbiornikiem, nigdy równolegle do źródła.

Dlaczego tak

Analiza czasowa .TRAN oblicza przebiegi napięć i prądów w funkcji czasu, więc pokazuje wykładnicze ładowanie kondensatora po załączeniu źródła. Analiza .AC wyznacza odpowiedź częstotliwościową w stanie ustalonym, a .OP podaje tylko wartości stałe w punkcie pracy, w którym kondensator jest już naładowany. Analiza .DC zmienia wartość źródła stałego, ale nie pokazuje przebiegu w czasie.