Jak dobrać parametry skrawania przy toczeniu
Parametry skrawania wybiera się w ustalonej kolejności: najpierw głębokość skrawania i posuw, bo wynikają z naddatku i wymaganej powierzchni, potem prędkość skrawania dobrana do materiału i ostrza. Obroty i moc to już tylko rachunek.
Aktualizacja:
Krok 1
Określ grupę materiału i rodzaj ostrza
Producenci narzędzi dzielą materiały na grupy ISO: P — stale, M — stale nierdzewne, K — żeliwa, N — metale nieżelazne, S — superstopy i tytan, H — materiały utwardzone. Od grupy zależy gatunek płytki i zakres prędkości.
Węglik spiekany powlekany pozwala skrawać kilkukrotnie szybciej niż stal szybkotnąca, ale wymaga sztywnej obrabiarki i stabilnego zamocowania.
Krok 2
Ustal głębokość skrawania i posuw
Zgrubnie zbieraj możliwie duży naddatek w jak najmniejszej liczbie przejść — głębokość 2–5 mm i posuw 0,2–0,4 mm/obr dla typowych płytek. Wykańczająco zostaw 0,3–0,5 mm i zmniejsz posuw do 0,05–0,15 mm/obr.
Posuw wykańczający dobierz do chropowatości: teoretyczna wysokość nierówności rośnie z kwadratem posuwu i maleje z promieniem naroża płytki.
Rt ≈ f² / (8 · rε)
Krok 3
Dobierz prędkość skrawania z tablicy
Odczytaj zakres prędkości dla grupy materiału i rodzaju ostrza. Zacznij od środka zakresu; jeśli ostrze szybko się zużywa lub kolorują się wióry, zmniejsz prędkość, a jeśli tworzy się narost — zwiększ ją.
Krok 4
Policz obroty wrzeciona
Obroty wynikają z prędkości skrawania i średnicy obrabianej. Przy toczeniu poprzecznym średnica maleje, więc obrabiarki CNC pracują ze stałą prędkością skrawania (G96) i ograniczeniem obrotów (G50/G92).
n = 1000 · vc / (π · D)
Krok 5
Sprawdź siłę i moc skrawania
Siła skrawania to opór właściwy materiału pomnożony przez pole przekroju wióra. Moc na wrzecionie podziel przez sprawność napędu i porównaj z mocą silnika obrabiarki. Jeśli brakuje mocy, zmniejsz najpierw głębokość, potem prędkość — posuw zmniejszaj na końcu, bo najmniej obniża wydajność.
Pc = vc · ap · f · kc / 60 000 [kW]
Krok 6
Policz czas maszynowy
Czas jednego przejścia to droga narzędzia podzielona przez prędkość posuwu. Wydłuż drogę o dobieg i wybieg narzędzia, a przy kilku przejściach pomnóż przez ich liczbę.
t = L / (f · n)
Poradnik porządkuje kolejność decyzji i podaje typowe wartości. Wiążące są wymagania normy i dokumentacji producenta dla konkretnego wyrobu.