Test MEC.03 — zestaw 15

Dlaczego tak

Pierścień zaciskowy wcina się w rurkę i uszczelnia połączenie tylko wtedy, gdy rurka jest ucięta prostopadle, bez gratu i oparta o dno korpusu, a pierścień założony właściwą stroną; moment lub liczba obrotów dokręcenia wynika z instrukcji. Taśma PTFE kusi jako uniwersalny uszczelniacz, ale w tych złączkach jest zbędna, a jej strzępy zanieczyszczają olej.

Dlaczego tak

Tusz przenosi się z zębów jednego koła na drugie w miejscach styku; prawidłowy ślad leży na środku zęba i obejmuje wymaganą część jego wysokości i szerokości. Ślad przesunięty na krawędź wskazuje na błąd ustawienia osi lub kół. Pomiar średnicy wierzchołków kusi, bo dotyczy kół, ale nie mówi nic o wzajemnym ustawieniu w korpusie.

Dlaczego tak

Przełożenie reduktora to stosunek prędkości wejściowej do wyjściowej: n2 = n1 / i = 1450 / 25 = 58 obr/min. Wynik 36 250 obr/min powstaje z pomnożenia zamiast podzielenia, a 1425 obr/min z odjęcia przełożenia od prędkości. Moment na wyjściu rośnie przy tym w przybliżeniu w tym samym stosunku (pomniejszony o straty).

Dlaczego tak

Za słabo napięty pas nie przenosi wymaganej siły tarcia, ślizga się na kole, grzeje i ściera, a maszyna napędzana pracuje z mniejszą prędkością. Przeciążenie łożysk kusi jako skutek złego napięcia, ale wynika z przeciwnego błędu — zbyt mocnego naciągu, który zwiększa siły promieniowe na wałach.

Dlaczego tak

Regenerację zaczyna się od ustalenia zakresu zużycia, potem uzupełnia się materiał, obrabia czop do wymiaru i tolerancji z dokumentacji, a na końcu kontroluje średnicę i bicie. Osadzenie łożyska na kleju kusi jako szybka naprawa, ale bez przywrócenia wymiaru pierścień nie będzie prawidłowo osadzony i pojawi się korozja cierna.

Dlaczego tak

Kołek sprężysty ma rozcięcie i średnicę nieco większą od otworu, więc wbija się go wybijakiem płaskim o średnicy zbliżonej do kołka, podpierając część, aby nie odkształcić wału. Nagrzewnica kusi jako narzędzie do połączeń wciskowych, ale kołka nie osadza się na gorąco, a nagrzanie mogłoby osłabić jego sprężystość.

Dlaczego tak

Bez obracania wałeczki mogą pozostać przekoszone lub nie oprzeć się o obrzeże pierścienia wewnętrznego; po uruchomieniu ustawią się i luz okaże się większy niż ustawiony. Odpowiedź, że nie ma to znaczenia, kusi, gdy łożysko wydaje się ciasne, ale prowadzi do błędnej regulacji i luzu po krótkim okresie pracy.

Dlaczego tak

Przekrój cząstkowy pokazuje tylko wybrany obszar wnętrza; granicę między widokiem a przekrojem rysuje się odręczną linią falistą lub zygzakową cienką. Przekrój pełny kusi, bo też odsłania otwór, ale przecina cały przedmiot i może ukryć ważne zarysy zewnętrzne, które przy wyrwaniu pozostają widoczne.

Dlaczego tak

Toczenie wykańczające daje zwykle Ra rzędu 1,6–3,2 µm, a wartości poniżej 0,8 µm uzyskuje się szlifowaniem (lub obróbką jeszcze dokładniejszą). Odczytanie chropowatości pozwala więc określić rodzaj obróbki. Toczenie kusi, bo wałki obrabia się głównie na tokarce, ale toczenie zgrubne daje powierzchnię wielokrotnie bardziej chropowatą.

Dlaczego tak

Wymiar asocjacyjny jest połączony z punktami obiektu, więc zmiana geometrii przesuwa linie wymiarowe i zmienia wpisaną wartość, co zmniejsza ryzyko niezgodności między rysunkiem a wymiarem. Usunięcie i ponowne wstawienie kusi jako bezpieczne, ale jest konieczne tylko przy wymiarach nieasocjacyjnych.

Dlaczego tak

Dopasowanie do strony skaluje rysunek tak, by zmieścił się na papierze, więc podziałka nie jest zgodna z podaną w tabliczce rysunkowej; wymiary liczbowe pozostają prawidłowe, ale mierzenie z wydruku daje błędne wyniki. Odpowiedź o podziałce 1:1 kusi, bo rysunek w CAD tworzy się w skali rzeczywistej, ale nie oznacza to wydruku w tej skali.

Dlaczego tak

Zęby skośne wchodzą w przypór stopniowo, więc przekładnia pracuje ciszej i przenosi większe obciążenia, ale ukośny kierunek zęba wytwarza składową osiową siły. Brak sił osiowych kusi, bo przekładnia jest walcowa, ale to cecha kół o zębach prostych lub daszkowych. Zmiana kierunku osi o 90° to zadanie przekładni stożkowej.

Dlaczego tak

Zgodnie z prawem Pascala ciśnienie jest jednakowe w całej cieczy: p = 100 N / 10 cm² = 10 N/cm², a siła na dużym tłoku F = 10 N/cm² · 200 cm² = 2000 N. Wynik 5 N powstaje z odwrócenia stosunku powierzchni. Zysk na sile odbywa się kosztem drogi: duży tłok przesunie się 20 razy mniej niż mały.

Dlaczego tak

W oznaczeniach stopów miedzi po symbolu Cu podaje się główne składniki stopowe z ich zawartością w procentach: Zn37 oznacza ok. 37% cynku, czyli mosiądz. Brąz cynowy kusi, bo to także stop miedzi, ale oznacza się go symbolem Sn, np. CuSn8, gdzie głównym dodatkiem jest cyna.

Dlaczego tak

Korozja naprężeniowa wymaga jednoczesnego działania naprężeń rozciągających i specyficznego środowiska; prowadzi do pęknięć przy niewielkich ubytkach masy, często nagle. Korozja równomierna kusi jako najczęstsza, ale powoduje stopniowe pocienienie całej powierzchni, a nie pęknięcia w miejscach naprężeń.

Dlaczego tak

Oksydowanie wytwarza bardzo cienką warstwę tlenków żelaza o grubości ułamków mikrometra, która praktycznie nie zmienia wymiarów; po nasyceniu olejem daje umiarkowaną ochronę w suchych pomieszczeniach. Cynkowanie ogniowe kusi jako trwalsze, ale warstwa rzędu kilkudziesięciu mikrometrów zablokowałaby gwinty i pasowania.

Dlaczego tak

Farba proszkowa przylega do części dzięki ładunkowi elektrostatycznemu, ale twardą, ciągłą powłokę tworzy dopiero po stopieniu i usieciowaniu w piecu. Suszenie na powietrzu kusi, bo tak wysychają farby rozpuszczalnikowe, ale proszek bez wygrzewania pozostałby sypkim nalotem.

Dlaczego tak

Wkręt samogwintujący formuje lub nacina gwint w ściance otworu, dlatego otwór musi mieć średnicę mniejszą od średnicy nominalnej, dobraną do grubości i materiału blachy. Otwór równy średnicy gwintu kusi jako naturalny, ale wtedy wkręt nie miałby w czym uformować zwojów i połączenie byłoby luźne.

Dlaczego tak

W otworze nieprzelotowym wióry nie mają ujścia, więc gromadzą się na dnie; dlatego gwintownik często się wyjmuje i czyści otwór, a gwintowanie kończy przed dnem, bo oparcie o nie łamie narzędzie. Otwór wierci się głębiej niż długość gwintu. Gwintowanie „do oporu” kusi jako sposób na pełną długość gwintu, ale opór oznacza zwykle wióry lub dno i grozi złamaniem gwintownika.

Dlaczego tak

Sprawdzian tłoczkowy ma stronę przechodnią (wymiar dolny otworu) i nieprzechodnią (wymiar górny); otwór jest dobry, gdy strona przechodnia wchodzi, a nieprzechodnia nie. Suwmiarka kusi jako uniwersalny przyrząd, ale jej dokładność jest zbyt mała dla tolerancji H7 (dla Ø10 to 0,015 mm), a pomiar trwa dłużej.

Dlaczego tak

Mikrometr z dodatnim błędem zera zawyża każdy odczyt o 0,02 mm, więc tę wartość odejmuje się: 25,46 − 0,02 = 25,44 mm (lepiej jednak skorygować zero przyrządu). Wynik 25,48 mm kusi, gdy poprawkę doda się zamiast odjąć — trzeba pamiętać, że poprawka ma znak przeciwny do błędu.

Dlaczego tak

Para sił to dwie równe, równoległe i przeciwnie skierowane siły nieleżące na jednej prostej; jej moment równa się iloczynowi jednej siły i odległości między liniami działania: 50 N · 0,4 m = 20 N·m. Wynik 40 N·m kusi, gdy obie siły pomnoży się przez cały rozstaw (100 N · 0,4 m), licząc moment podwójnie; 10 N·m wynika z przyjęcia połowy rozstawu dla jednej siły.

Dlaczego tak

Płaski dowolny układ sił jest w równowadze, gdy sumy rzutów sił na dwie osie są równe zeru i suma momentów względem dowolnego punktu jest równa zeru — to trzy równania, więc można wyznaczyć najwyżej trzy niewiadome (np. reakcje belki). Odpowiedź „dwa” kusi, bo dotyczy płaskiego układu zbieżnego, a sześć równań — układu przestrzennego.

Dlaczego tak

Woltoamper (VA) jest jednostką mocy pozornej, czyli iloczynu napięcia i prądu; transformatory oznacza się mocą pozorną, bo ich obciążalność zależy od prądu niezależnie od charakteru odbiornika. Moc czynna kusi jako „moc” wyrażana podobną liczbą, ale jej jednostką jest wat (W).

Dlaczego tak

Prąd w cewce przyciąga zworę, która przełącza styki; obwód cewki (np. 24 V DC z PLC) i obwód styków (np. 230 V AC) nie są ze sobą połączone elektrycznie. Zamiana prądu przemiennego na stały kusi, bo przekaźniki często spotyka się w zasilaczach, ale to zadanie prostownika.

Dlaczego tak

Wyłącznik krańcowy jest łącznikiem mechanicznym uruchamianym przez krzywkę lub zderzak na ruchomej części, np. stole; sygnalizuje położenie lub ogranicza zakres ruchu. Zabezpieczenie przed przeciążeniem kusi jako funkcja wyłączająca maszynę, ale realizuje je przekaźnik termiczny lub wyłącznik silnikowy.

Dlaczego tak

W siłowniku beztłoczyskowym tłok przekazuje ruch na wózek na zewnątrz cylindra (mechanicznie lub magnetycznie), więc całkowita długość zabudowy jest niewiele większa niż skok, a nie dwukrotnie większa jak w siłowniku z tłoczyskiem. Duża siła prasowania kusi jako zaleta siłowników, ale tu lepszy jest siłownik hydrauliczny.

Dlaczego tak

Czujnik ultradźwiękowy mierzy czas powrotu fali dźwiękowej odbitej od powierzchni materiału, więc działa dla materiałów o dowolnym kolorze i przezroczystości, także niemetalowych. Czujnik indukcyjny kusi jako typowy czujnik zbliżeniowy, ale wykrywa tylko metale i to z odległości kilku milimetrów.

Dlaczego tak

UPS z akumulatorem przejmuje zasilanie obwodów sterowania przy zaniku sieci, chroniąc przed utratą danych i nieokreślonym stanem sterownika; nie służy do zasilania napędów dużej mocy. Zwiększenie napięcia kusi jako funkcja „zasilacza”, ale to zadanie transformatora lub przetwornicy, a nie UPS.

Dlaczego tak

Blok to nazwany zbiór obiektów wstawiany wielokrotnie; poprawka w jego definicji przenosi się na wszystkie wstawienia, a w pliku zapisywana jest jedna definicja. Kopiowanie zwykłych linii kusi jako prostsze, ale każda zmiana wymagałaby ręcznej poprawy wszystkich kopii, co sprzyja błędom.

Dlaczego tak

Biblioteki części znormalizowanych i katalogi producentów zawierają gotowe modele zgodne z normami, z wymiarami i oznaczeniami, co skraca pracę i zapewnia poprawny wykaz części. Modelowanie od podstaw kusi jako „pewniejsze”, ale jest czasochłonne i łatwo o błąd wymiarowy w elemencie, który istnieje w gotowej postaci.

Dlaczego tak

Zmiana przełożenia przy obracających się kołach powoduje uderzenia zębów i ich wyłamanie, dlatego instrukcja wymaga zatrzymania wrzeciona; czasem trzeba ręcznie obrócić wrzeciono, aby zęby trafiły we wręby. Przełączanie w ruchu kusi jako oszczędność czasu, ale niszczy przekładnię, a przytrzymywanie uchwytu ręką grozi urazem.

Dlaczego tak

Emulsję przygotowuje się z koncentratu i wody w stężeniu podanym przez producenta (zwykle kilka procent), które kontroluje się refraktometrem; przed napełnieniem zbiornik i przewody czyści się, aby nie przenieść bakterii. Sama woda kusi jako składnik emulsji, ale bez koncentratu nie smaruje i powoduje korozję maszyny i części.

Dlaczego tak

Gdy płaszczyzna podziału przechodzi przez osie wałów, zespoły wałów montuje się poza korpusem i wkłada w gniazda łożysk dolnej części, a następnie nakłada pokrywę; ułatwia to też późniejsze naprawy. Brak potrzeby uszczelnień kusi, ale jest odwrotnie — płaszczyznę podziału trzeba uszczelnić masą lub uszczelką.

Dlaczego tak

Wpust przenosi moment bocznymi ścianami, więc musi być ciasno osadzony w rowku wału, a nad nim w rowku piasty pozostawia się luz. Zeszlifowanie wysokości kusi jako ułatwienie nasunięcia piasty, ale zmniejsza powierzchnię nośną w piaście i grozi wyrobieniem rowka.

Dlaczego tak

Multiplikator zwielokrotnia moment z klucza dynamometrycznego przez wewnętrzną przekładnię, a klucz hydrauliczny wytwarza duży moment z kontrolą ciśnienia — oba pozwalają osiągnąć i udokumentować wymagany moment. Przedłużka z rury kusi jako prosty sposób na dużą siłę, ale nie daje kontroli momentu i grozi zerwaniem klucza lub urazem.

Dlaczego tak

Podpórki śrubowe mają gwint regulacyjny i pozwalają ustawić korpus w trzech punktach podparcia na żądanej wysokości i w poziomie. Pryzmy kuszą, bo również stawia się je na płycie, ale służą do podpierania elementów walcowych, a ich wysokość nie jest regulowana.

Dlaczego tak

Przyrząd do łańcuchów wypycha sworzeń z ogniwa (rozkuwanie) i zakuwa nowe ogniwo łączące, bez zginania płytek; w łańcuchach z ogniwem zapinkowym potrzebne są także szczypce. Szczypce do pierścieni osadczych kuszą, bo bywają używane przy zapinkach, ale nie usuną zakutych sworzni.

Dlaczego tak

Niewspółosiowość i niewyważenie objawiają się wzrostem drgań o charakterystycznych częstotliwościach, dlatego mierzy się je na obudowach łożysk przenośnym miernikiem lub analizatorem i porównuje z dokumentacją. Próba szczelności kusi jako standardowa kontrola po montażu, ale dotyczy układów hydraulicznych i pneumatycznych.

Dlaczego tak

Normy europejskie (EN) opracowują CEN, CENELEC i ETSI; członkowie mają obowiązek wprowadzić je do zbiorów krajowych i wycofać sprzeczne normy krajowe — w Polsce otrzymują one oznaczenie PN-EN. Odpowiedź o normie krajowej kusi, bo w Polsce stosuje się te same teksty, ale samo „EN” nie ma prefiksu PN.