Test MEC.08 — zestaw 26

Dlaczego tak

Wartości NDS (najwyższe dopuszczalne stężenie) i NDN (najwyższe dopuszczalne natężenie) dla substancji chemicznych, pyłów i czynników fizycznych podaje osobne rozporządzenie ministra właściwego do spraw pracy. Rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów BHP kusi, bo dotyczy pomieszczeń i stanowisk pracy, ale nie zawiera wykazu stężeń. Ustawa o odpadach reguluje postępowanie ze zużytą cieczą, a nie jej stężenie w powietrzu na stanowisku.

Dlaczego tak

Rodzaje odzieży, obuwia roboczego i środków ochrony indywidualnej niezbędnych na danym stanowisku oraz przewidywane okresy ich używania pracodawca ustala w wewnętrznej tabeli przydziału (art. 237⁷ Kodeksu pracy). Karta oceny ryzyka kusi, bo wymienia środki ochronne przyjęte wobec zagrożeń, ale nie określa okresów używalności obuwia ani zasad przydziału. Instrukcja pożarowa i instrukcja stanowiskowa dotyczą zupełnie innych zagadnień.

Dlaczego tak

Wypadkiem zbiorowym nazywa się wypadek, któremu w wyniku tego samego zdarzenia uległy co najmniej dwie osoby — o tej kwalifikacji decyduje liczba poszkodowanych, a nie rodzaj obrażeń. Wypadek ciężki kusi, ale ten termin opisuje skutek dla zdrowia, np. utratę wzroku, trwałą niezdolność do pracy lub trwałe zeszpecenie, a nie liczbę poszkodowanych. Pojęcie „wypadek masowy” w przepisach o wypadkach przy pracy nie występuje.

Dlaczego tak

Zgodnie z ustawą o Państwowej Inspekcji Pracy jest ona organem nadzoru i kontroli przestrzegania prawa pracy, w szczególności przepisów i zasad BHP, i podlega Sejmowi RP, a nadzór nad nią sprawuje Rada Ochrony Pracy. Państwowa Inspekcja Sanitarna kusi, bo też kontroluje warunki pracy, ale w zakresie higieny i podlega ministrowi zdrowia. UDT nadzoruje urządzenia techniczne, a CIOP-PIB jest instytutem badawczym, a nie organem kontroli.

Dlaczego tak

Ustawa o Państwowej Straży Pożarnej przypisuje jej m.in. rozpoznawanie zagrożeń pożarowych i innych miejscowych zagrożeń oraz nadzór nad przestrzeganiem przepisów przeciwpożarowych w ramach czynności kontrolno-rozpoznawczych. Kontrola czasu pracy i wynagrodzeń należy do Państwowej Inspekcji Pracy, dopuszczanie suwnic do Urzędu Dozoru Technicznego, a decyzje w sprawie chorób zawodowych wydaje państwowy inspektor sanitarny.

Dlaczego tak

Art. 237⁶ Kodeksu pracy nakłada na pracodawcę obowiązek nieodpłatnego dostarczania pracownikowi środków ochrony indywidualnej zabezpieczających przed czynnikami niebezpiecznymi i szkodliwymi oraz informowania o sposobach ich używania. Wariant ze zgodą pracownika kusi, ale zgoda nie uchyla obowiązku pracodawcy — ekwiwalent pieniężny przewidziano tylko za własną odzież i obuwie robocze, nigdy za środki ochrony indywidualnej. Rękawice do szlifowania chronią przed urazem, więc są ŚOI.

Dlaczego tak

Art. 211 Kodeksu pracy zobowiązuje pracownika do poddawania się wstępnym, okresowym i kontrolnym badaniom lekarskim, a art. 229 § 4 zabrania pracodawcy dopuszczenia do pracy osoby bez aktualnego orzeczenia o braku przeciwwskazań. Wariant z chorobą trwającą ponad miesiąc kusi, bo taka nieobecność rzeczywiście wymaga badania, ale kontrolnego — badania okresowe są obowiązkowe niezależnie od niej. Zaświadczenie lekarza rodzinnego nie zastępuje badania z zakresu medycyny pracy.

Dlaczego tak

Zgodnie z art. 108 § 3 Kodeksu pracy łączna wysokość kar pieniężnych nie może przekraczać dziesiątej części wynagrodzenia przypadającego pracownikowi do wypłaty po dokonaniu potrąceń: 4 800 zł · 0,1 = 480 zł. Wynik 960 zł powstaje po przyjęciu 20 %, a 1 600 zł — po pomyleniu z granicą jednej trzeciej wynagrodzenia. Odrębnie każda pojedyncza kara nie może być wyższa od jednodniowego wynagrodzenia pracownika.

Dlaczego tak

Rozporządzenie w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy wymaga sporządzenia protokołu nie później niż w terminie 14 dni od dnia uzyskania zawiadomienia o wypadku, a przekroczenie terminu trzeba w protokole uzasadnić. Termin liczony od zakończenia leczenia lub od powrotu do pracy kusi, ale opóźniałby ustalenia, które poszkodowanemu są potrzebne do uzyskania świadczeń z ZUS. Poszkodowany ma prawo zapoznać się z protokołem i zgłosić do niego zastrzeżenia.

Dlaczego tak

Decyzję w sprawie choroby zawodowej wydaje państwowy powiatowy inspektor sanitarny, a organem odwoławczym w trybie kodeksu postępowania administracyjnego jest państwowy wojewódzki inspektor sanitarny; odwołanie wnosi się w ciągu 14 dni od doręczenia decyzji. Okręgowy inspektor pracy kusi, bo otrzymuje informacje o podejrzeniu choroby zawodowej, ale nie rozpatruje odwołań od decyzji organów sanitarnych. ZUS wypłaca świadczenia dopiero po stwierdzeniu choroby, a zespół powypadkowy zajmuje się wypadkami.

Dlaczego tak

Zgodnie z art. 122 Kodeksu pracy pracownik, który umyślnie wyrządził szkodę, jest obowiązany do jej naprawienia w pełnej wysokości. Granica trzykrotności miesięcznego wynagrodzenia kusi, ale dotyczy wyłącznie szkody wyrządzonej nieumyślnie (art. 119). Jednodniowe wynagrodzenie i dziesiąta część wynagrodzenia do wypłaty to limity kar porządkowych, a nie odszkodowania za szkodę.

Dlaczego tak

Pary rozpuszczalnika to substancja chemiczna wchłaniana przez drogi oddechowe i skórę, więc zalicza się je do czynników chemicznych. Hałas, mikroklimat i pole elektromagnetyczne są postaciami energii działającej na organizm, czyli czynnikami fizycznymi. Mikroklimat gorący bywa mylony z czynnikiem psychofizycznym, bo męczy pracownika, ale jego źródłem są temperatura, wilgotność i ruch powietrza.

Dlaczego tak

Podczas spawania stali chromowo-niklowych, zwłaszcza elektrodami otulonymi, w dymie powstają związki chromu sześciowartościowego oraz niklu, sklasyfikowane jako rakotwórcze, dlatego wymagany jest skuteczny odciąg miejscowy i ochrona dróg oddechowych. Łuk emituje promieniowanie nadfioletowe i podczerwone, ale nie jonizujące — to częsty błąd. Elektrod nie chłodzi się cieczą, a pył drewna nie powstaje przy spawaniu metali.

Dlaczego tak

Nagrzewnica indukcyjna wytwarza silne zmienne pole magnetyczne, które indukuje prądy w pierścieniu łożyska; w jej pobliżu pole może zakłócić pracę stymulatora serca, przed czym ostrzegają producenci. Sprężarka ma silnik elektryczny, ale jego pole rozproszone jest wielokrotnie słabsze i nie stanowi typowego zagrożenia. Prasa ręczna i klucz pneumatyczny są źródłami hałasu i drgań, a nie pola elektromagnetycznego.

Dlaczego tak

Hałas działa na organizm także pozasłuchowo: przez układ nerwowy podnosi ciśnienie tętnicze, przyspiesza tętno, powoduje drażliwość, zmęczenie i zaburzenia snu oraz utrudnia koncentrację. Bielenie palców kusi, bo również wiąże się z pracą przy maszynach, ale jest objawem zespołu wibracyjnego wywołanego drganiami miejscowymi. Zwłóknienie płuc wywołują pyły, a zapalenie skóry — ciecze obróbkowe i rozpuszczalniki.

Dlaczego tak

W ciasnych przestrzeniach przewodzących norma PN-HD 60364-7-706 dopuszcza zasilanie narzędzi ręcznych tylko napięciem bardzo niskim SELV lub przez separację elektryczną, przy czym do jednego uzwojenia transformatora separacyjnego przyłącza się jedno narzędzie. Zwykłe zasilanie 230 V kusi, bo narzędzie ma izolację, ale jej uszkodzenie przy ciele dotykającym zbiornika grozi przepływem prądu przez całe ciało. Odłączenie przewodu ochronnego usuwa ochronę, a bawełniane rękawice nie są izolacją.

Dlaczego tak

Ból po bocznej stronie łokcia nasilający się przy chwytaniu i ruchach obrotowych przedramienia to objaw przewlekłego zapalenia nadkłykcia bocznego kości ramiennej („łokieć tenisisty”), wpisanego do wykazu chorób zawodowych jako choroba wywołana sposobem wykonywania pracy. Zespół cieśni nadgarstka kusi, bo też wynika z przeciążenia ręki, ale objawia się drętwieniem kciuka i palców, a nie bólem łokcia. Zespół wibracyjny wymaga narażenia na drgania.

Dlaczego tak

Gdy ściernica pęka, jej odłamki lecą w płaszczyźnie obrotu, dlatego w tej płaszczyźnie nie lokuje się przejść ani sąsiednich stanowisk, a operator stoi nieco z boku. Wariant ze staniem na wprost ściernicy kusi, bo tak najwygodniej obserwować przedmiot, ale właśnie tam trafiają odłamki. Iskry ze szlifowania mogą zapalić czyściwo nasączone olejem, więc pojemnik z nim nie może stać obok szlifierki.

Dlaczego tak

Dwutlenek węgla nie przewodzi prądu, a po ugaszeniu ulatnia się bez śladu, więc nie niszczy styków i płytek drukowanych — dlatego stosuje się go do urządzeń elektronicznych. Gaśnica proszkowa ABC kusi, bo również gasi urządzenia pod napięciem, ale proszek osiada wewnątrz szafy, jest korozyjny i często niszczy elektronikę bardziej niż sam pożar; nie działa też przez chłodzenie. Piana i woda ze zwykłych gaśnic przewodzą prąd.

Dlaczego tak

Naprzemienne ukośne pasy żółte i czarne to znak sygnalizacyjny oznaczający przeszkody i miejsca niebezpieczne — krawędzie, progi, zwężenia i miejsca, w których grozi upadek lub uderzenie. Drogi ewakuacyjne znakuje się zielonymi znakami z białym piktogramem, a sprzęt pożarniczy — znakami czerwonymi. Nakaz stosowania obuwia ochronnego miałby postać niebieskiego koła z białym piktogramem.

Dlaczego tak

Butle ustawia się pionowo i mocuje łańcuchem lub obejmą, a także chroni przed nagrzaniem, bo wzrost temperatury podnosi ciśnienie gazu. Ułożenie poziome kusi, bo butla nie upadnie, ale acetylen jest w butli rozpuszczony w acetonie, który w pozycji leżącej mógłby wypływać przez zawór. Tlen w kontakcie z olejami i smarami może spowodować ich samozapalenie, dlatego nie przechowuje się ich razem.

Dlaczego tak

Rozporządzenie (UE) 2016/425 dzieli środki ochrony indywidualnej na trzy kategorie; do kategorii III należą te, które chronią przed ryzykiem mogącym spowodować bardzo poważne skutki, np. śmierć lub nieodwracalną szkodę dla zdrowia — w tym przed upadkiem z wysokości i wdychaniem substancji szkodliwych. Kategoria II kusi, bo obejmuje wiele typowych środków, ale tylko te, które nie spełniają kryteriów kategorii I ani III. Szelki użytkuje jedna osoba, więc są środkiem indywidualnym.

Dlaczego tak

Według PN-EN 169 dla spawania elektrodą otuloną prądem ok. 100–150 A zaleca się filtr o stopniu ochrony 11; im większe natężenie prądu, tym ciemniejszy filtr. Stopień 6 kusi, bo jest typowy dla okularów do spawania gazowego, ale przy łuku elektrycznym przepuszczałby zbyt dużo promieniowania. Filtr 15 jest za ciemny — spawacz nie widziałby jeziorka i zbliżałby twarz do łuku.

Dlaczego tak

Szybko narastające bladość, poty, drżenie rąk, rozdrażnienie i splątanie u osoby leczonej insuliną, która nie zjadła posiłku, to typowe objawy niedocukrzenia; przytomnemu poszkodowanemu podaje się cukier lub słodki napój. Hiperglikemia kusi, bo też dotyczy cukrzycy, ale rozwija się powoli i objawia się suchością skóry i błon śluzowych, pragnieniem oraz częstym oddawaniem moczu. Udar cieplny daje gorącą i suchą, a nie spoconą i bladą skórę.

Dlaczego tak

Reguła dziewiątek przypisuje każdej kończynie górnej dorosłego 9 % powierzchni ciała, każdej kończynie dolnej 18 %, a przedniej i tylnej powierzchni tułowia po 18 %. Wartość 18 % kusi, bo dotyczy kończyny dolnej, a 1 % to powierzchnia samej dłoni, używana do szacowania małych oparzeń. 4,5 % odpowiada tylko przedniej lub tylnej stronie ręki, a tu oparzona jest cała kończyna.

Dlaczego tak

Najpierw usuwa się źródło zagrożenia: wyłącznikiem awaryjnym zatrzymuje się prasę i zabezpiecza ją przed przypadkowym uruchomieniem, bo kolejny suw zraniłby poszkodowanego i ratownika. Wyciąganie ręki z pracującej maszyny grozi pogłębieniem urazu. Opaska uciskowa kusi przy podejrzeniu krwotoku, ale zakłada się ją dopiero po zabezpieczeniu miejsca i tylko przy krwawieniu, którego nie da się opanować uciskiem.

Dlaczego tak

U kobiety w zaawansowanej ciąży powiększona macica w pozycji na plecach lub na prawym boku uciska żyłę główną dolną, co zmniejsza powrót krwi do serca i może wywołać spadek ciśnienia; ułożenie na lewym boku temu zapobiega. Wariant z wypływem treści z ust kusi, bo ten cel ma każda pozycja boczna, ale nie wyjaśnia wyboru lewej strony. Pozycja boczna nie stawia też serca wyżej niż głowy.

Dlaczego tak

Art. 211 Kodeksu pracy zobowiązuje pracownika do niezwłocznego zawiadomienia przełożonego o zauważonym w zakładzie wypadku przy pracy, aby uruchomić zabezpieczenie miejsca zdarzenia i procedurę powypadkową. Zawiadomienie okręgowego inspektora pracy i prokuratora kusi, ale ten obowiązek ciąży na pracodawcy i dotyczy wypadków śmiertelnych, ciężkich i zbiorowych. ZUS nie jest zawiadamiany przez świadka wypadku.

Dlaczego tak

Przy złamaniu kości unieruchamia się dwa sąsiednie stawy, a przy złamaniu przedramienia są to nadgarstek i łokieć — tylko wtedy odłamy nie przesuwają się przy ruchach ręki. Unieruchomienie samego miejsca złamania kusi, bo wydaje się wystarczające, ale ruch w stawach nadal przemieszcza kości. Przy urazie stawu zasada jest odwrotna — unieruchamia się dwie sąsiednie kości.

Dlaczego tak

Wytyczne ERC zalecają, aby ratownik, który nie potrafi lub nie chce wykonywać oddechów, prowadził same uciśnięcia klatki piersiowej bez przerw, w tempie 100–120 na minutę i na głębokość 5–6 cm. Zwolnienie tempa do 60/min kusi jako sposób na zmęczenie, ale zbyt rzadkie uciśnięcia nie zapewniają przepływu krwi; zmęczonego ratownika zmienia się co ok. 2 minuty. Sprawdzanie tętna przerywa uciśnięcia i nie jest zalecane świadkom zdarzenia.

Dlaczego tak

Tekst zaleca ustawienie klucza po użyciu na najniższą wartość skali i uzasadnia to tym, że przechowywanie pod napięciem osłabia sprężynę i fałszuje wskazania — główną myślą jest więc zachowanie dokładności przez rozprężenie. Wariant z nastawą maksymalną odwraca sens zdania. Tekst nie mówi o kalibracji po każdym użyciu ani o zużyciu przy małych momentach, choć oba tematy dotyczą kluczy dynamometrycznych.

Dlaczego tak

Zwrot „whichever comes first” oznacza „zależnie od tego, który termin nastąpi wcześniej”; przy 3 000 godzinach pracy rocznie 2 000 godzin upłynie po ok. 8 miesiącach, czyli przed upływem roku. Wariant „co rok” kusi, bo termin roczny też podano, ale decyduje on tylko przy maszynie pracującej mniej niż 2 000 godzin w roku. W tekście nie ma mowy o pracy dwuzmianowej, a zapis 2,000 to w języku angielskim dwa tysiące.

Dlaczego tak

„Such as” znaczy „takie jak” i wprowadza przykłady pojęcia ogólnego — aluminium i miedź są przykładami metali miękkich. Wariant z przyczyną kusi, bo całe zdanie mówi o zapychaniu pilnika, ale przyczynę wprowadzałyby spójniki „because” lub „since”. Przeciwieństwo wprowadza się słowami „however” lub „unlike”, a warunek — „if” lub „unless”.

Dlaczego tak

Wyciek zgłoszono w poniedziałek, pompę zamówiono „two days earlier”, czyli dwa dni przed piątkiem — w środę, a zamontowano ją w piątek. Kolejność zdań w tekście jest odwrotna niż kolejność zdarzeń, na co wskazuje czas Past Perfect („had ordered”, „had reported”), opisujący czynności wcześniejsze od innych przeszłych. Wariant z montażem na początku kusi, bo powtarza kolejność zdań, a nie zdarzeń.

Dlaczego tak

Zjawisko trwające w chwili mówienia opisuje czas Present Continuous: „is overheating and (is) making noise”, a „make noise” to poprawna kolokacja oznaczająca hałasowanie. W wariancie „do noise when it work” błędny jest czasownik „do” oraz brak końcówki -s w „works”. Pozostałe zdania łączą niepoprawne formy: „overheats itself”, „making noisy”, „a noises”, „during operate”.

Dlaczego tak

Instrukcję formułuje się w trybie rozkazującym („Turn…”, „read…”), a w zdaniu czasowym po „until” stosuje się czas Present Simple, więc „until it clicks”. Wariant z „until it will click” kusi, bo przyszłość wydaje się logiczna, ale po spójnikach czasu nie używa się „will”, a „then reading” nie jest formą rozkazującą. Konstrukcja „must to” jest błędna, bo po „must” stoi bezokolicznik bez „to”.

Dlaczego tak

Zwrot „In my view” wprowadza opinię, a „should be replaced rather than repaired” wyraża ocenę, co należy zrobić — to stanowisko, z którym można się nie zgodzić. Zdanie o wymianie w poniedziałek kusi, bo też mówi o wymianie wału, ale relacjonuje zdarzenie, które można sprawdzić. Wymiary i materiał wału są faktami technicznymi, a nie stanowiskiem mówiącego.

Dlaczego tak

Instrukcja ma prowadzić czytelnika krok po kroku, dlatego stosuje się tryb rozkazujący („Switch off…”, „Check…”), krótkie zdania i numerację odpowiadającą kolejności czynności. Tryb przypuszczający („You could perhaps check…”) kusi jako uprzejmy, ale osłabia polecenie i może zostać odebrany jako sugestia, którą wolno pominąć. Opis w czasie przeszłym to forma raportu, a nie instrukcji.

Dlaczego tak

„Cheers” na końcu wiadomości to w brytyjskim angielskim potoczne pożegnanie („pozdrawiam”, „dzięki”), typowe w korespondencji między osobami, które się znają. W piśmie do nieznanego klienta stosuje się formalne zakończenia, np. „Kind regards” lub „Yours sincerely”. Znaczenie toastu kusi, bo „cheers” mówi się przy wznoszeniu kieliszków, ale w podpisie wiadomości słowo to pełni inną funkcję.

Dlaczego tak

„Hold on (a moment)” znaczy „proszę chwilę zaczekać przy telefonie”, a „I'll check it” zapowiada czynność, którą mówiący zaraz wykona. Wariant z „hang up” kusi, bo ma identyczną budowę, ale „hang up” oznacza „rozłączyć się”, czyli przerwanie rozmowy. Pozostałe zdania są niepoprawne: „wait me” (poprawnie „wait for me”), „will checking”, „keep a moment”.